Misja

Fundacja Groteka

Popularyzacja Gier i zabaw umysłowych

Znaczenie tradycyjnych gier umysłowych w wychowywaniu młodzieży i przezwyciężaniu tzw. dystansu społecznego.

1. Najczęściej spotykane opinie psychologów.

Gry umysłowe pełnią istotną rolę w nabywaniu i kształtowaniu wielu umiejętności wykorzystywanych przez człowieka w ciągu całego życia. Wprowadzenie nauki gier w młodszym wieku szkolnym wpływa wszechstronnie na rozwój uczniów.

Dzieci uczące się grać w abstrakcyjne gry umysłowe dostrzegają w nich przede wszystkim rozrywkę, nie zdając sobie sprawy, że bawiąc się, uczą się i doskonalą swoje umysły. Dzieci grające w gry charakteryzują się większym zdyscyplinowaniem i wyobraźnią.

Nade wszystko, gry i zabawy umysłowe wpływają na rozwój psychiczny i intelektualny dziecka (P.G. Zimbardo, F.L. Ruch: „Psychologia i życie”. Warszawa, 1997), w szczególności w następujących płaszczyznach:

– Rozwój zainteresowań – dziecko poznaje nową dyscyplinę, której istotą jest samodzielne, logiczne rozumowanie, łączące poszczególne elementy wiedzy w jedną harmonijną całość;

– Aktywność twórcza – specyfika abstrakcyjnych gier umysłowych wyklucza odtwórcze traktowanie tego zagadnienia. Wszelkie próby bezmyślnego naśladownictwa skazane są na niepowodzenie. Dziecko samo kreuje wydarzenia na planszy i ponosi za nie odpowiedzialność.

– Rozwijanie pamięci i uwagi – główną umiejętnością w tego typu grach jest zdolność zreasumowania każdej pozycji w sposób dynamiczny, w kategoriach najważniejszych jej elementów. Plansza do gry zostaje ukształtowana w przestrzenno-czasową postać, czyli wzorzec. Towarzyszy temu rozwój wyobraźni wzrokowej i koncentracji;

– Myślenie logiczno-wyobrażeniowe – ludzie myślą czasami za pomocą wyobrażeń, które są obrazami psychicznymi rzeczywistych doznań zmysłowych i ten właśnie rodzaj myślenia gra rozwija najpełniej;

– Rozwój pozytywnych sfer osobowości – gry umysłowe wykształcają poczucie obiektywizmu, uznawanie prawd innych ludzi, uczą tolerancji i reakcji na niepowodzenia;

– Konsekwencja i wytrwałość w działaniu – dzieci mające styczność z grami , zupełnie inaczej podchodzą do porażek. Zazwyczaj ponownie starają się rozwiązać określony problem i czynią to aż do skutku, podczas gdy ich rówieśnicy bądź rezygnują z wykonania zadania, bądź też obniżają sobie skalę trudności;

– Aspekty wychowawcze – można je rozpatrywać w kategoriach kary i nagrody. Czymże innym jak nie karą jest przegrana? W dodatku wymierzona natychmiast
i adekwatnie do czynu. To samo można powiedzieć o nagrodzie, jaką bez wątpienia jest dla młodego człowieka zwycięstwo, osiągnięte dzięki sile własnego umysłu.

Podsumowując tę część argumentacji, należy podkreślić, iż nauczanie gier umysłowych jest dobrym narzędziem stymulującym rozwój emocjonalny i intelektualny dziecka, kształtuje jego osobowość i umożliwia rozwój twórczego potencjału, który drzemie w każdym młodym człowieku.

2. Opinie pedagogów i ekonomistów
Korzyści dzieci i młodzieży z grania dają się podzielić na dwie grupy:

1) korzyści krótkookresowe, nie zmieniające ich przyszłej pozycji społecznej i zawodowej:

granie w gry towarzyskie stanowi atrakcyjną rozrywkę umysłową, ciekawy sposób spędzania wolnego czasu;

częste spotkania w turniejach z koleżankami i kolegami z innych krajów uczą tolerancji światopoglądowej, dają obycie międzynarodowe w pozbywaniu się różnorakich fobii np. wywoływanych różnym kolorem skóry, czy przynależności do innych kultur;

2) korzyści długookresowe, poprawiające przyszłą pozycję społeczną i zawodową:

wskutek wymienionego w pkt. 1 korzystnego wpływu na rozwój psychiczny
i intelektualny dziecka, granie w gry umysłowe przez dzieci i młodzież pogłębia ich wrodzone uzdolnienia do matematyki i innych nauk ścisłych oraz języków obcych. Efekt ten przyniesie korzyści jednostce przez ułatwienie dostępu do dobrych uczelni i zdobycie atrakcyjnego zawodu oraz państwu (społeczeństwu) przez podniesienie innowacyjności gospodarki i modernizację systemu społecznego.

granie przyczynia się do wyrównywania w górę szans rozwojowych dzieciom z rodzin rekrutujących się z grup społecznie wykluczonych;

ułatwia wyszukiwanie dzieci szczególnie uzdolnionych, co zapobiegać będzie marnowaniu talentów w naszym kraju;

  • ułatwia dobre relacje między rodzicami i dziećmi;
  • zmniejsza skłonność do uzależnień od narkotyków, alkoholu i palenia tytoniu; ograniczy skalę patologii społecznych;

służy zwiększeniu zainteresowania grami osób starszych wiekiem. Nowoczesna neurologia podkreśla wielki wpływ gier umysłowych na wydłużenie okresu sprawności umysłowej.

Warto jeszcze dodać, że granie w gry, rozwijając wrodzone uzdolnienia oraz wzmacniając morale, rozumiane jako gotowość do poświęceń dla osiągnięcia celu, w jakimś stopniu pomniejsza tzw. dystans społeczny, czyli poczucie obcości do jednostki lub całych grup społecznych różniących się: miejscem zajmowanym w strukturze społecznej, religią, narodowością, kolorem skóry, wykształceniem.

Mechanizm ten w dużej mierze opiera się na obalaniu szkodliwych stereotypów i uproszczonych osądów, bo w gry dzieci potrafią ograć dorosłych. Dystans społeczny jest ważną przeszkodą konsolidacji narodu dążącego do zrealizowania ważnego, historycznego celu, np. transformacji ustrojowej.


szukaj

Archiwa

Wydawnictwa Fundacji Groteka

Znajdź nas

Klub Groteka

„Mała Warszawa”
ul.Otwocka 14
Warszawa, 03-759

fundacja@groteka.pl